ตามตำรับยาการแพทย์แผนไทย
ในเภสัชเวทกับตำราแผนโบราณ ได้รวบรวมหอยชนิดต่างๆที่ใช้ทำยารักษาโรค
ประโยชน์ ขับลมในลำไส้ ล้างลำไส้ แก้กะษัย ขับนิ่ว ขับปัสสาวะ แก้ไตพิการ บำรุงกระดูก
วิธีการปรุงยาจากเปลือกหอย มีอยู่ด้วยกันหลายวิธี ดังนี้
จะยกตัวอย่าง จากการเอาเปลือกไปเผานะครับ เรียกว่า วิธีการสะตุ
โดยนำไปใช้เข้ากับเครื่องยาพืชสมุนไพร
ซึ่งเปลือกมีสารสำคัญ คือ calcium carbonate, carbon จะมีรสกร่อย โดยหอยที่จะใช้เป็นหลักๆมีดังนี้ครับเช่น
- หอยกาบ Nodularia cripata (Gould)
- หอยขม Vivipara doliaria (Gould)
3. หอยแครง Scapharea granosa Linn.
.
4. หอยจุ๊บแจง Cerithdae obtuse Lamarck.
5. หอยตาวัว Turbo petholatus Linn. 
วิธีการสะตุหอย โดยการนำเปลือกหอยที่ใช้เป็นยามาใส่ในหม้อดินแล้วตั้งไฟ (ควรนำหม้อดินมาตั้งให้หม้อร้อนก่อนเพื่อป้องกันไม่ให้หม้อดินแตก) ตั้งไฟไปเรื่อยๆ จนเปลือกหอยสุกเป็นสีขาว เผาจนเป็นผงหรือนำมาตำให้ละเอียดแล้วร่อนเอาผงที่ละเอียดมาปรุงเป็นยา
ภาพการสะตุครับ
นอกจากนี้ มีวิธีการต้ม ซึ่งใส่พืชสมุนไพรลงไปด้วย
วิธีเอาหอยสดเผาไฟ นิยมใช้หอยฝาเดียว ใส่แผลพวกเล็บขบ
วิธีการฝนเปลือกหอย ฝนกับฝาหม้อดิน โดยฝนผสมกับน้ำ
วิธีการพอกโดยนำเนื้อหอยโข่งเขย่าน้ำออกแล้วผสมกับหัวหอมแดงพอกท้องน้อย เมื่อปัสสาวะไม่ออก
วิธีการดอง นำหอยเบี้ย ดองกับน้ำส้มสายชู น้ำกระเทียมดอง ใช้เวลาดอง 3 -5 วัน กิน 2 ช้อนชา หลังอาหาร จะแก้นิ่วในกระเพาะปัสสาวะ
....................................................................................................................................................
สูตรยาจากหอยเยอะมาก อิ อิ ไม่เอามาลงให้ดูนะครับ หาศึกษาจาก
ที่มาของภาพและเนื้อหา : หอยเป็นยา โดย พญ.เพ็ญนภา ทรัพย์เจริญ , โครงการพัฒนาตำรา กองทุนสนับสนุนกิจกรรม , มูลนิธิการแพทย์แผนไทยพัฒนา.
